Apelidos de Galicia

Carballo

Está relaccionado cos apelidos Carballa, Carballada, Carballal, Carballás, Carballeda, Carballedo, Carballeira, Carballeiro, Carballés, Carballido, Carballosa, Carballoso, Carballude.

Orixe

Etimoloxía :
Apelido de orixe toponímica que procede da raiz preromana carb- pedra, planta nacida entre as pedras.
Din tamén que ás veces pode derivar dun alcume dun individuo forte, estar como un carballo.
Documéntase no s XIV Mayor do Carballo (doc ano 1364 en Emilio Duro Peña, El Monasterio de San Esteban de Ribas de Sil, 1977, p 136).

Toponimia

en Galicia atopamos os seguintes lugares
coa grafía O Carballo Branco
- na parroquia de Santa Cristina de Celeiro de Mariñaos, no concello de Barreiros (Lugo).
coa grafía O Carballo da Palma
- na parroquia de San Xoán de Panxón, no concello de Nigrán (Pontevedra).
coa grafía O Carballo da Pedra
- na parroquia de Santa Cristina de Valeixe, no concello de A Cañiza (Pontevedra).
coa grafía Carballo de Boi
- na parroquia de Santa María de San Claudio, no concello de Ortigueira (A Coruña).
coa grafía O Carballo de Lor
- na parroquia de Santa María de Quintá de Lor, no concello de Quiroga (Lugo).
coa grafía Carballo do Hospital
- na parroquia de San Salvador de O Hospital, no concello de Quiroga (Lugo).
coa grafía O Carballo do Pazo
- na parroquia de Santo Estevo de Beade, no concello de Vigo (Pontevedra).
- na parroquia de San Martiño de Salcedo, no concello de Pontevedra (Pontevedra).
coa grafía Carballo do Vento
- na parroquia de San Mamede de Nodar, no concello de Friol (Lugo).
coa grafía O Carballo dos Pinos
- na parroquia de San Pedro de Xallas de Castriz, no concello de Santa Comba (A Coruña).
coa grafía O Carballo Furado
- na parroquia de San Lourenzo de Doso, no concello de Narón (A Coruña).
coa grafía O Carballo Gallado
- na parroquia de Santa Baia de Burgás, no concello de Xermade (Lugo).
coa grafía O Carballo Gordo
- na parroquia de San Salvador de Couzadoiro, no concello de Ortigueira (A Coruña).
coa grafía Carballo Infante
- na parroquia de Santa María de Espiñaredo, no concello de As Pontes De García Rodríguez (A Coruña).
coa grafía O Carballo Mariño
- na parroquia de San Vicente de Lagoa, no concello de Alfoz (Lugo).
coa grafía Carballo Redondo
- na parroquia de Santa María de O Alto de Xestoso, no concello de Monfero (A Coruña).
coa grafía Carballo Torto
- na parroquia de San Lourenzo de Vilarraso, no concello de Aranga (A Coruña).

en Galicia atopamos as seguintes parroquias
coa grafía Carballo
- parroquia de San Xoán de Carballo, no concello de Carballo (A Coruña).
- parroquia de San Xiao de Carballo, no concello de Friol (Lugo).
- parroquia de San Xil de Carballo, no concello de Samos (Lugo).

tamén é o nome dun concello da provincia de A Coruña.

Distribución en Galicia

Distribución por concellos

En A Coruña: nos concellos de A Coruña, Ferrol, As Pontes de García Rodríguez, Santiago de Compostela, Narón, Vimianzo, Negreira, Porto do Son, Fene, Mazaricos, Muxía, Dumbría, Cambre, Carnota, Teo, Arteixo, Oleiros, Ames, Cee, Brión, Cabanas, Culleredo, Pontedeume, Santa Comba, Zas, A Baña, Ordes, Sada, San Sadurniño, Rois, Vedra, As Somozas, Camariñas, Carballo, Noia, Outes, Miño, Neda, Ares, Ortigueira, Ribeira, Betanzos, Laxe, Mañón, Boiro, Muros, Fisterra, Melide, Mugardos, Valdoviño, Oza dos Ríos, Corcubión, A Laracha, Lousame, O Pino, Rianxo, Trazo, Bergondo, Boimorto, Cerdido, Mesía, Oroso, A Pobra do Caramiñal, Toques, Tordoia, Abegondo, Arzúa, Cabana de Bergantiños, A Capela, Touro, Carral, Cesuras, Coirós, Coristanco, Malpica de Bergantiños, Padrón, Ponteceso, Santiso e Vilarmaior.

En Lugo: nos concellos de Lugo, Taboada, Monterroso, As Nogais, Chantada, Xermade, Monforte de Lemos, Triacastela, Pedrafita do Cebreiro, Castro de Rei, Antas de Ulla, Portomarín, Sarria, O Saviñao, Becerreá, Begonte, Folgoso do Courel, Guntín, A Pobra do Brollón, Viveiro, Samos, Navia de Suarna, A Pastoriza, Baralla, Ribas de Sil, Palas de Rei, Pol, Foz, Meira, Quiroga, Burela, Castroverde, Vilalba, Guitiriz, Outeiro de Rei, Ribadeo, O Corgo, Láncara, Cervantes, Mondoñedo, Rábade, Barreiros, Cospeito, Paradela, O Páramo, Carballedo, Abadín, Bóveda, A Fonsagrada, O Incio, Sober, Trabada, O Valadouro, Lourenzá, Alfoz, Cervo, Friol, Ourol, Pantón, Riotorto e O Vicedo.

En Ourense: nos concellos de Ourense, Maceda, O Pereiro de Aguiar, Nogueira de Ramuín, Sarreaus, Viana do Bolo, A Pobra de Trives, Esgos, Os Blancos, O Carballiño, A Rúa, Xinzo de Limia, Barbadás, Montederramo, Xunqueira de Espadanedo, O Barco de Valdeorras, Vilamarín, Vilardevós, Verín, Castro Caldelas, Chandrexa de Queixa, Parada de Sil, A Peroxa, Lobios, Padrenda, Coles, Celanova, Baños de Molgas, A Teixeira, Baltar, Paderne de Allariz, Laza, Oímbra, Calvos de Randín, Punxín, San Cristovo de Cea, Vilar de Barrio, O Bolo, San Cibrao das Viñas, O Irixo, Leiro, Toén, A Gudiña, Petín, Ribadavia, A Veiga, Manzaneda, A Mezquita, Porqueira, San Xoán de Río, Trasmiras, Amoeiro, Bande, Boborás, Carballeda de Avia, Lobeira, Monterrei, Verea, Vilamartín de Valdeorras, Vilariño de Conso, Cartelle, Castrelo do Val, Muíños, Rairiz de Veiga, Sandiás, Xunqueira de Ambía, Carballeda de Valdeorras, Cenlle, Cortegada, Entrimo, Larouco, Melón, A Merca e Ramirás.

En Pontevedra: nos concellos de Vigo, Pontevedra, Marín, Cangas, Moaña, Ponteareas, Vilagarcía de Arousa, Bueu, A Estrada, Cuntis, Mondariz, Redondela, Arbo, Lalín, Caldas de Reis, As Neves, Baiona, Barro, Covelo, Salvaterra de Miño, Poio, Ponte Caldelas, A Guarda, Portas, Tui, Nigrán, A Cañiza, Meis, Soutomaior, Moraña, Rodeiro, O Porriño, Tomiño, Gondomar, Vilanova de Arousa, Cambados, Crecente, Mondariz-Balneario, Mos, Cotobade, Sanxenxo, Silleda, O Rosal, Valga, O Grove, Pazos de Borbén, Vilaboa, Campo Lameiro, Agolada, Meaño, Cerdedo, Vila de Cruces, Catoira, Dozón, Fornelos de Montes, Pontecesures, Salceda de Caselas, Forcarei, A Illa de Arousa, A Lama, Oia e Ribadumia.

No estado español: podémolo atopar (por mor da emigración) nas provincias de Tenerife, Madrid, Badajoz, León, Barcelona, Sevilla, Cáceres, Las Palmas, Asturias, Bizkaia, Salamanca, Málaga, Gipuzkoa, Huelva, Cantabria, Granada, Cuenca, Valencia, Cádiz, Toledo, Jaén, Zamora, Baleares, Burgos, Almería, Nafarroa, Alacant, Valladolid, Zaragoza, Segovia, Girona, Cordoba, Araba, Ciudad Real, Tarragona, Melilla, Teruel, La Rioja, Murcia, Lleida, Huesca, Guadalajara, Ávila, Palencia, Soria e Castelló.

Distribución en España

Distribución por provincias
Provincia Persoas % Provincia Persoas % Provincia Persoas % Provincia Persoas %
Provincia Persoas % Provincia Persoas % Provincia Persoas % Provincia Persoas %
Araba 22  0 Albacete Alacant 35  0 Almería 41  0
Ávila 0 Badajoz 746  4 Baleares 46  0 Barcelona 680  4
Burgos 45  0 Cáceres 531  3 Cádiz 80  0 Castelló 0
Ciudad Real 19  0 Cordoba 25  0 A Coruña 1.175  7 Cuenca 91  0
Girona 26  0 Granada 97  0 Guadalajara 0 Gipuzkoa 188  1
Huelva 127  0 Huesca 10  0 Jaén 53  0 León 732  4
Lleida 10  0 La Rioja 14  0 Lugo 1.051  6 Madrid 1.197  7
Málaga 189  1 Murcia 14  0 Nafarroa 36  0 Ourense 1.519  9
Asturias 411  2 Palencia 0 Las Palmas 488  3 Pontevedra 1.946  12
Salamanca 213  1 Tenerife 1.855  11 Cantabria 98  0 Segovia 28  0
Sevilla 626  3 Soria 0 Tarragona 16  0 Teruel 14  0
Toledo 54  0 Valencia 84  0 Valladolid 33  0 Bizkaia 336  2
Zamora 49  0 Zaragoza 31  0 Descoñecida 0 No extranx. 1.024  6
Distribución por Comunidades Autónomas
Comunidade Persoas % Comunidade Persoas % Comunidade Persoas % Comunidade Persoas %
Total de persoas co apelido en España 16.167 
Andalucía 1.238  7 Aragón 55  0 Principado de Asturias 411  2 Illes Balears 46  0
Canarias 2.343  14 Cantabria 98  0 Castilla-La Mancha 164  1 Castilla y León 1.126  6
Catalunya 732  4 Ceuta Extremadura 1.277  7 Galicia 5.691  35
Comunidad de Madrid 1.197  7 Melilla 15  0 Región de Murcia 14  0 La Rioja 14  0
Comunitat Valenciana 126  0 Euskadi 546  3 Nafarroa 36  0

Só se mostra a información das provincias nas que o apelido Carballo
ten unha frecuencia maior de 5 habitantes.

Heráldica

Para os galegos recollense dous brasons:
- En campo de ouro, unha árbore de sinople, arrincada, no lado destro, e un brazo armado de sable, cunha espada na man, movente do flanco sinistro.
- En campo de ouro, un carballo de sinople, e, penduradas das súas pólas, dúas cadeas de ferro, unha a cada lado e un lobo pardo ó pé do tronco, atado cunha cadea de sable.

Os de Asturias traen:
- En campo de prata, un carballo de sinople, afroitado de ouro e acompañado, na parte destra, dunha muller en actitude de tirar das pólas da árbore e, na parte sinistra, dun león da súa cor, rampante, sostendo nas súas mans un escudiño de goles pendurado dunha das ramas, cargado no lado sinistro dunha alcándara de prata cunhas luvas de cazador de ouro colgando e no lado destro dun falcón da súacor; o escudiño está rodeado da lenda:"La virtud me hace torcer; que por fuerza, no tengáis temor que fuerza", en letras de sable.

Outros asturianos:
- Escudo acuartelado, primeiro e cuarto cuartel, en campo de prata, con tres faixas de goles; segundo e terceiro, en campo de prata, cun lobo andante de sable.

Na Gran Enciclopedia de España:
Dalle ó apelido dúas orixes (dos casas distintas) : unha en Carballo (Asturias) e a de A Coruña. Di que da de A Coruña, unha rama pasou a Portugal. Nas armas coincide coa primeira das galegas.
E coincide no de Portugal coa EGU, que ó fin vou poñer:
- Escudo partido, primeira partición,en campo de goles, cun carballo ó natural, arrincado e perfilado de ouro; segunda partición, en campo de goles, cunha torre redonda de prata, aclarada de sable e batida por ondas mariñas de azul e prata.

Outros:
En campo de azul, unha estrela de ouro posta en abismo entre catro medias lúas de prata apuntadas.

Fontes e bibliografía

Dist. Concellos :

I.L.G.  , engadido por Dinuciña.

I.N.E.  , engadido por Dinuciña.

Dist. España :

I.N.E.  , engadido por Dinuciña.

Historial dos datos

- Apelido engadido por Xenealoxia o 18 de Agosto do 2006.

- Datos de Orixe engadidos ou actualizados o 12 de Marzo do 2010.

- Datos de Toponimia engadidos ou actualizados o 31 de Xaneiro do 2010.

- Datos de Distribución en Galicia engadidos ou actualizados o 31 de Xaneiro do 2010.

- Datos de Distribución en España engadidos ou actualizados o 9 de Marzo do 2008.

- Datos de Heráldica engadidos ou actualizados o 31 de Xaneiro do 2010.

Distribución en Galicia

Podes consultar máis datos sobre a distribución do apelido nos Concellos de Galicia no sitio web do ILG.

Carballo

Datos de 2001 proporcionados polo Instituto Nacional de Estadística para a Real Academia Galega.

Distribución en España

Podes consultar máis datos sobre a distribución do apelido por provincias de toda España no sitio web do INE.

Carballo

A partir da información que consta na base de padróns do INE, con data de 1 de xaneiro do ano en curso.

© 2010 ApelidosGalicia.org Todo o contido deste sitio baixo licenza de Creative Commons
Creative Commons License.